ผู้แต่ง ความเป็นมา และคำประพันธ์
ข้อมูลพื้นฐานที่ช่วยให้เข้าใจเจตนาของวรรณคดีเรื่องนี้

พระมหาธรรมราชาที่ 1 หรือพระยาลิไท
กษัตริย์องค์ที่ 6 แห่งกรุงสุโขทัย ราชวงศ์พระร่วง เป็นพระโอรสของพระยาเลอไทยและพระราชนัดดาของพ่อขุนรามคำแหงมหาราช ทรงปกครองในฐานะธรรมราชาและยึดมั่นในพระพุทธศาสนา
จุดประสงค์การแต่ง
1. เพื่อเทศนาโปรดพระมารดา เป็นการเจริญธรรมกตัญญู
2. เพื่อสั่งสอนประชาชนให้มีคุณธรรม เข้าใจพระพุทธศาสนา และร่วมกันดำรงพระพุทธศาสนาให้มั่นคง

ลักษณะคำประพันธ์

แต่งเป็นร้อยแก้วประเภทความเรียง แต่มีสัมผัสคล้องจอง ใช้เทศนาโวหาร พรรณนาโวหาร และบรรยายโวหาร โดยเฉพาะการบรรยายให้เห็นภาพโลกและความทุกข์ของมนุษย์อย่างชัดเจน
แก่นสำคัญ: โลกทั้งสามล้วนแปรเปลี่ยนและไม่แน่นอน มนุษย์จึงควรทำความดี ละความชั่ว และแสวงหาหนทางหลุดพ้นจากการเวียนว่ายตายเกิด